با تشکیل ارتش نوین در ایران در سال ۱۳۰۰ یک تیپ مختلط در استان فارس تشکیل شد. این تیپ تحت امر لشکر جنوب بود که مرکزیت آن در اصفهان قرار داشت. این بیمارستان نیز در ابتدا با استعداد یک شعبه بهداری در تیپ مختلط منطقه شیرازدر همان سال تأسیس می گردد. آن زمان، ارتش نوین ایران در حال تشکیل بوده است (کاظمی، ۱۳۵۵: ۱۵8 – ۱۲۰).

در لشکرهای خارج از تهران، از جمله یگان مستقر در شیراز، یک شعبه بهداری شامل یک رئیس با درجه سرهنگ پزشک، کارمند اداری و همچنین واحد های جراحی و داخلی تشکیل گردید. این ساختار در سازمان تیپ ها عبارت بود از: یک رئیس بهداری با حداکثر درجه سرهنگ دومی، یک دکتر داروساز با درجه سروانی و سه تا پنج درجه دار به نام پرستار (همان، ۱۷۴-۱۷8).

از سال ۱۳۰۱ با تشکیل بیمارستان ارتش در تهران، بیمارستان های کوچکی تحت عنوان مریض خانه در مراکز لشکر و تیپ های مستقل ارتش، از جمله تیپ مختلط استان فارس (شیراز) ایجاد شد (نامجوی نیک، ۱۳8۹: ۶۳-۶۴).

دکتر ایرج نبی پور در کتاب «تاریخ بیمارستان ها در ایران از سال 550 تا 1950 میلادی» اشاره می کند که در سال ۱۳۰۹ بیمارستان نظامی شیراز تحت نظارت ژنرال دکتر کریم هدایت که فارغ التحصیل دانشکده پزشکی پاریس بود، قرار گرفت. او فقط یک دستیارداشت که فارغ التحصیل دانشکده پزشکی تهران بود.

مریض خانه قشون تیپ مختلط فارس در شیراز، ابتدا به نام بهداری قشون و سپس به بهداری لشکر ۷ فارس تغییرنام داد. این بهداری از سال ۱۳۳۰ با تأسیس بیمارستان نظامی در ارتش، با نام بیمارستان ۳۴ تختخوابی در شهر شیراز به فعالیت خود ادامه داد؛ همچنین با تأسیس پشتیبانی منطقه ۲ جنوب در سال ۱۳۳۵ بیمارستان ۳۴ تختخوابی شیراز تحت پوشش پشتیبانی منطقه ۲ شیراز قرار گرفت. بیمارستان ۳۴ تختخوابی شیراز بین سال های۱۳۴۳ تا ۱۳۴۹ با افزایش تعداد تخت ها و نامگذاری بر اساس شماره های جدید در ارتش با توجه به رسته ها (مثل پیاده، زرهی، توپخانه، ،… بهداری) با نام »بیمارستان ۱۰۰ تختخوابی۵۷۶ شیراز» در اختیار نیروهای نظامی قرار گرفت(نامجوی نیک، ۱۳8۹: ۱۱۷).

 بیمارستان 576 منطقه ای شیراز پس از پیروزی انقلاب اسلامی

در اثر تحولات سیاسی و پیروزی انقلاب اسلامی بین سال های ۱۳۵۶ و ۱۳۵۷ تعدادی از پزشکان، خدمت در یگان ها و بیمارستان های ارتش را ترک کردند. کاهش کادر پزشکی در بیمارستان های ارتش تا آغاز جنگ ایران و عراق در ۳۱ شهریورماه ۱۳۵۹ ادامه یافت؛ به طوری که در این زمان از ۳۰۰ پزشک متخصص در هنگام پیروزی انقلاب اسلامی، حدود ۱۲۰ نفر (۴۰ درصد) از خدمت رها گردیده بودند. در همین زمان، بیمارستان های عمومی پنجاه تختخوابی تابع پشتیبانی مناطق در شهرستان ها، فقط ۲۵ درصد پزشکان سازمانی خود را در اختیار داشتند. علاوه بر این،کمبود تجهیزات و آمبولانس و فرسودگی آنها و همچنین، به هم ریختگی که ناشی از عدم امکان نظارت تخصصی و فنی توسط پشتیبانی های مناطق بود، بر مشکلات موجود افزوده بود (نامجوی نیک، ۱۳88: ۱۱۶).

 سازمان بیمارستان 576 منطقهای شیراز در جنگ ایران و عراق

ساختار و سازمان بیمارستان ۵۷۶ منطقه ای شیراز در دوران جنگ تحمیلی عراق علیه ایران از واحدهای دفتر رئیس، قرارگاه، دفتر بیمارستان، قسمت آمادها، قسمت غذا و آشپزخانه، ثبت سوابق و بایگانی و پذیرش، بخش جراحی، بخش داخلی، بخش چشم و گوش و حلق و بینی،درمانگاه، واحد پرستاری، بیهوشی، پرتوشناسی، آزمایش و انتقال خون، بخش دندانپزشکی و قسمت داروخانه، تشکیل شده بود (مقدس برهان، ۱۳۷۴: ۲۱). رؤسای بیمارستان 576 منطقه ای شیراز در طول جنگ ایران و عراق

ریاست این بیمارستان را در طول دوران دفاع مقدس به ترتیب سرهنگ پزشک افراسیاب عبداللهی از سال ۱۳۵8 تا سال ۱۳۶۲، سرهنگ پزشک سبحانی از سال ۱۳۶۲ تا سال۱۳۶۴، سرهنگ پزشک حسین قوامی از سال ۱۳۶۴ تا سال ۱۳۶۶ و سرتیپ دوم پزشک آرتون طهماسیان از سال ۱۳۶۶ تا سال ۱۳۶۹ بر عهده داشته اند.

21