• ارتش کلمه ی طیبه است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • ارتش جمهوری اسلامی ايران تنها ارتشی است كه در خدمت مردم و منافع ملی است و اعتقادات و احساسات بدنه و فرماندهان آن نيز همانند آحاد مردم است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • اساس استقلال مملكت بر ارتش است؛ بر نيروهاى زمينى و هوايى ودریائی است؛ لكن ارتشى كه متكى به ملت باشد. (امام خميني-ره)
  • وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهدِیَّنَهُم سُبُلَنَا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحُسِنِینَ (قرآن کریم، سوره مبارکه عنکبوت، آیه شریفه 69)
  • ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم. (امام خمینی - ره)
  • چرائی های جنگ تحمیلی و پاسخ به پرسشهای شما در خصوص دفاع مقدس در قسمت پرسش از شما، پاسخ از ما.
  • ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال كشور ماست. (امام خميني-ره)
  • «رژیم صهیونیستی ۲۵ سال آینده را نخواهد دید»، جملۀ منتخب مردم از بیانات سال94 مقام معظم رهبری(ایسنا)
ارتش و دفاع مقدس از دیدگاه ولایت
صوت و تصویر
قطعنامه ها
کتاب های آموزش معارف جنگ
آمار بازدید

به مناسبت دوم فروردین سالروز عملیات آفندی فتح المبین


عملیات آفندی فتح المبین (طرح عملیاتی کربلا2)
پس از دو عملیات موفقیت آمیز ثامن الائمه (ع) ـ شکست حصر آبادان ـ در تاریخ 1360/7/5 و طریق القدس ـ آزاد سازی بستان و مناطق غرب سوسنگرد ـ در تاریخ 1360/9/8، عملیات فتح المبین در تاریخ 2 فروردین ماه 1361 در جبهۀ شمالی خوزستان و غرب رودخانۀ کرخه ـ منطقۀ عمومی دزفول و شوش ـ به مرحلۀ اجرا در آمد.
این در حالی بود که پس از گذشت 18 ماه از آغاز جنگ بین عراق و ایران و انجام دهها عملیات کوچک و بزرگ توسط طرفین، توازن قوا به سمت برتری موقعیت نیروهای ایرانی در حال تغییر بود و به همین دلیل فرماندهان ایرانی آزادسازی سریع سرزمین های اشغال شده را در طرح و برنامه خود منظور کردند.

به مناسبت دوم فروردین سالروز عملیات آفندی فتح المبین،جنگ،دفاع مقدس،ارتش،هیئت معارف جنگ،شهید صیاد شیرازی،جنگ ایران و عراق

در منطقه غرب کرخه و شوش، گسترده ترین حضور زمینی عراق به وجود آمده بود. منطقه ای از دهلران در شمال تا تنک رقابیه در جنوب به عمق متوسط 70 الی 80 کیلومتر در اشغال عراقی ها بود. هر چند عوارض حساس و نقاط مهمی در این منطقه وجود نداشت ولی تهدید محور اندیمشک به اهواز و قرار داشتن شهرهای شوش، اندیمشک و دزفول در برد توپخانه دشمن موضوعی بود که به سادگی قابل تحمل نبود. پیشروی نیروهای عراقی در مهرماه 1359، با مقاومت سرسختانه نیروهای خودی با استفاده از مانع رودخانه کرخه به همراه تلاش شدید یگانهای توپخانه، هوانیروز و نیروی هوائی ارتش جمهوری اسلامی ایران متوقف شد و نه تنها ایرانی ها توانستند دشمن را در غرب رودخانه زمین گیر کنند بلکه با حفظ سر پل منطقه پل نادری، کرخه و شوش گسترش آن با انجام عملیاتهای کانال هندلی و تپه چشمه و انگوش، نیروهای قابل توجهی را در غرب کرخه مستقر کردند.
در تداوم اقدامات طرف ایرانی در این منطقه حملات عراقی ها نیز به شکست انجامید و با قطع ارتباط نیروهای عراقی در منطقه بستان، زمینه انجام یک عملیات گسترده فراهم شد. در ایران یک قرارگاه مشترک با نام «قرارگاه عملیاتی کربلا» تشکیل شد و این قرارگاه، اصل «وحدت فرماندهی» را برای ترکیب مقدس ارتش و سپاه مورد توجه قرار داد. در این راستا حرکات عراق در حمله مورخه 1360/11/17 در تنگ چزابه و منطقه بستان و 1360/12/29 در منطقه شوش قابل توجه است.
دشمن که از عملیات خود در منطقۀ چزابه نتیجه نگرفته بود، برای مقابله با آفند قریب الوقوع نیروهای خودی، در تاریخ 28 و 29 اسفند 1360 در منطقۀ شوش و رقابیه اقدام به انجام تک های مختل کننده کرد که توسط رزمندگان قرارگاههای فجر و فتح متوقف و به شکست انجامید.
نیروهای عراقی می خواستند با پراکنده نمودن نیروهای ایرانی مانع از انجام یک حمله گسترده در منطقه شوش گردیده و حضور خود را در عمق خاک خوزستان ادامه دهند. عملیات فتح المبین که نام آن با استخاره از قرآن کریم و آمدن آیه شریفه «اِنّا فتحنالک فتحاً مبینا» انتخاب گردید، در ساعت نیم بامداد 2 فروردین1361 با رمز یا زهرا (س) آغاز و در نهم فروردین ماه پس از 7 روز نبرد به پایان رسید و بدین ترتیب یکی از بزرگترین و گسترده ترین نبردهای زمینی به وقوع پیوست. قرارگاههای قدس، نصر، فجر و فتح به ترتیب از شمال به جنوب در عین خوش و ابوقریب، علی گره زد و تپه بلتا و ارتفاعات تینه، تپه های ابوصلیبی خات به چنانه و شرق ارتفاعات میش داغ و رقابیه با دشمن درگیر شده و در 3 مرحله عملیات توانستند بعد از عبور از خطوط پدافندی پیشروی خود را در عمق مواضع عراقی ها آغاز کرده و در ارتفاعات حاشیه مرزی مستقر شوند.
قرارگاه قدس در شمال و شمالغربی منطقه، مأموریت داشت معبر عین خوش و تنگ ابوغریب را تصرف و در امتداد ارتفاعات تینه در منطقۀ مربوطه پدافند کند. این قرارگاه تا ساعت 7 بامداد روز اول عملیات به تمامی اهداف تعیین شده به غیر از تنگ ابوغریب دست یافت و دیگر اینکه موفق به الحاق با یکان های قرارگاه نصر نشد و به دلیل مقاومت گردان 23 تانک تیپ 60 زرهی  لشکر 10 زرهی در مسیر امامزاده عباس ـ ابو غریب متوقف شدند. تیپ 10 زرهی عراق قصد داشت از جناح باز، یکان های تک ور را محاصره کند که بالگردهای هوانیروز با وارد کردن خساراتی به دشمن موجبات خنثی شدن این اقدام و رهائی یکان های خودی را فراهم کردند.
قرارگاه نصر در شمال شرقی منطقۀ مأموریت، توانست ضمن انهدام نیروهای دشمن و تصرف اهداف خود در غرب رودخانۀ کرخه و پل نادری، ارتفاعات شاوریه و علی گره زد را تأمین و سپس با ادامۀ تک، مقاومت های باقیماندۀ دشمن را منهدم، با یکان های قرارگاه قدس الحاق و در امتداد ارتفاعات تینه در منطقۀ مربوطه پدافند کند اما به علت بریدگی ها و تپه ای بودن مسیر نتوانست مستقیماً به پیشروی ادامه دهد و برای تکمیل مأموریت محوله  با دور زدن موانع، نیروهای باقیماندۀ دشمن را پاکسازی کرد اما ادامۀ پیشروی برای پوشش جناح چپ یکان های قرارگاه قدس میسر نشد.
تپه های ابوصلیبی خات که تأمین آن به قرارگاه فجر واگذار شده بود با داشتن دید کافی به زمین های اطراف و استقرار سایت پدافند هوائی از اولین روزهای جنگ برای متجاوزین عراقی اهمیت ویژه ای داشت. قرارگاه فجر در شرق منطقه مأموریت داشت ابتدا ارتفاعات ابوصلیبی خات را تأمین و سپس با ادامۀ تک، واوی را تصرف کرده و احتیاط فرماندهی قرارگاه کربلا را تشکیل دهد. پیشروی یکان های این قرارگاه نیز به علت فاصلۀ کم خط تماس بین دو  طرف متخاصم در ساعات اولیۀ کشف و آتش شدید توپخانۀ دشمن بر روی یکان های عمل کننده باز شد ولی تلاش فوق العادۀ عناصر تک ور موجب شد مقاومت نیروهای دشمن در دو منطقۀ شمالی و جنوبی درهم بشکند.
تک مختل کنندۀ دشمن در 29 اسفند 1360 در منطقۀ رقابیه روی یکان های فتح مشکلاتی را برای یکان های این قرارگاه نیز به وجود آورد و سازمان آفندی یکان ها به هم خورد و بسیاری از معابر ایجاد شده در میادین مین دشمن کشف و راه های نفوذی بسته شد و لذا اجرای عملیات همزمان این قرارگاه با سایر قرارگاه ها میسر نشد. اما این قرارگاه با سازماندهی هشت تیم شکار تانک و اعزام آنها به مناطق در گیری، سایر قرارگاهها را پشتیبانی کرد.
در مرحلۀ دوم عملیات، تنگۀ رقابیه مسدود شد. یکان های خودی با استفاده از کانالی که در زمین های رملی در انتهای میشداغ احداث شده بود، تنگۀ رقابیه را دور زدند و دشمن را از پشت محاصره کردند. دشمن که از همان مرحلۀ اول موقعیت خود را در خطر می دید برای خروج از محاصره فشار شدیدی وارد می آورد تا معبر عین خوش را باز کند، لیکن رشادت نیروهای تیپ 14 امام حسین(ع) مانع از موفقیت دشمن شد.
در مرحلۀ سوم، پیشروی به سوی مقر فرماندهی دشمن آغاز شد و تیپ 27 محمد رسول الله به فرماندهی احمد متوسلیان، سایت های 4و5 را به اشغال خود درآورد.
در مرحلۀ چهارم عملیات با پاکسازی منطقۀ آزاد شده و تعقیب دشمن، شرق رودخانه دوعیرج به تصرف درآمد و دشمن به غرب این رودخانه عقب رانده شد. به این ترتیب همه اهداف تعیین شده تأمین گردید و لشکرهای 10 زرهی و 1 مکانیزۀ عراق نیز آسیب جدی دیدند.
نقش حضرت امام خمینی (ره) در تصمیم گیری نهائی و صدور فرمان برای انجام عملیات بسیار تعیین کننده و مهم بود که باعث گردید فرمانده هان عالی رتبه ارتش و سپاه با توکل و اعتماد بیشتری به عنایات خداوند عملیات را انجام دهند، سرلشگر شهید نقدی یکی از فرماندهان شجاع ارتش در این منطقه به شهادت رسید.

 

گرد آورنده: محمد جاویدی


نتایج:
1-    آزادسازی حدود 2200 کیلومتر مربع از خاک میهن اسلامی.
2-    منطقه عین خوش، ارتفاعات بلتا، شاوریه، علی گره زد، ابوصلیبی خات، تینه، برقازه، میشداغ و چاههای نفت ابوغریب و برقازه آزاد شدند.
3-    2500 نفر کشته و زخمی و 16000 اسیر تلفات سنگین نیروهای عراقی بود.
4-    270 دستگاه تانک، 150 دستگاه نفربر، 6 فروند هواپیما، 3 فروند بالگرد منهدم گردید.
5-    150 دستگاه تانک، 170 دستگاه نفربر، 125 عراده توپ و 500 دستگاه خودرو سالم همراه هزاران قبضه سلاح سبک و تجهیزات و لوازم مخابراتی به غنیمت ایران درآمد.

منابع :
1-    کتاب اطلس نبردهای ماندگار/ نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی/ سازمان ایثارگران
2-    عملیات فتح المببین/ سرتیپ2 موسوی قویدل/ انتشارات ایران سبز
3-    اطلس جنگ ایران و عراق/ مرکز اسناد و تحقیقات دفاع مقدس(سپاه)

1392/12/29 831 0
قسمت ارائه دهنده: پایگاه اطلاع رسانی
برای عضویت درکانال سایت هیئت معارف جنگ شهید صیاد شیرازی اینجا کلیک کنید
تویضیحات در موتور جستجو
عملیات آفندی فتح المبین (طرح عملیاتی کربلا2) پس از دو عملیات موفقیت آمیز ثامن الائمه (ع) ـ شکست حصر آبادان ـ در تاریخ 1360/7/5 و طریق القدس ـ آزاد سازی بستان و مناطق غرب سوسنگرد ـ در تاریخ 1360/9/8، عملیات فتح المبین در تاریخ 2 فروردین ماه 1361 در جبهۀ شمالی خوزستان و غرب رودخانۀ کرخه ـ منطقۀ عمومی دزفول و شوش ـ به مرحلۀ اجرا در آمد.
نظر شما






Retype the CAPTCHA code from the image
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code
 


4
>
تهران انتهای اتوبان ارتش خیابان برادران شهید شاهمرادی صندق پستی: 554-19575 - کدپستی: 1676653517
02122979698
Info@maarefjang.ir
پیام کوتاه هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی
300040004620
نرم افزار اندروید هیئت معارف جنگ
در این نرم افزار در بخش معارف جنگ عملیاتهای دوران دفاع مقدس همراه با نقشه هر عملیات و به تفکیک از سال اول تا سال هشتم جنگ قابل مشاهده می باشد.
هیئت معارف جنگ را در شبکه های اجتمایی دنبال کنید
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

انتشار مقالات و مطالب در این پایگاه به منزله تائید تمام و کمال آنها نبوده، بلکه مطالب منعکس کننده نظرات نویسندگان آنها می باشد.

maarefjang @ 2015