• ارتش کلمه ی طیبه است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • ارتش جمهوری اسلامی ايران تنها ارتشی است كه در خدمت مردم و منافع ملی است و اعتقادات و احساسات بدنه و فرماندهان آن نيز همانند آحاد مردم است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • اساس استقلال مملكت بر ارتش است؛ بر نيروهاى زمينى و هوايى ودریائی است؛ لكن ارتشى كه متكى به ملت باشد. (امام خميني-ره)
  • وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهدِیَّنَهُم سُبُلَنَا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحُسِنِینَ (قرآن کریم، سوره مبارکه عنکبوت، آیه شریفه 69)
  • ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم. (امام خمینی - ره)
  • چرائی های جنگ تحمیلی و پاسخ به پرسشهای شما در خصوص دفاع مقدس در قسمت پرسش از شما، پاسخ از ما.
  • ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال كشور ماست. (امام خميني-ره)
  • «رژیم صهیونیستی ۲۵ سال آینده را نخواهد دید»، جملۀ منتخب مردم از بیانات سال94 مقام معظم رهبری(ایسنا)
  • 29 فروردین روز ارتش و سالروز حماسه آفرینی های نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گرامی باد.
ارتش و دفاع مقدس از دیدگاه ولایت
صوت و تصویر
قطعنامه ها
کتاب آموزش معارف جنگ
آمار بازدید

از نوهد تا خرمشهر(34)


عملیات فتح‌المبین

بعد از عملیات طریق‌القدس، به ما دستور دادند که به سمت دزفول حرکت کنیم و در حدود حاشیه پل نادری استقرار پیدا کنیم. این دستور در روز 20 / 12 / 60 صادر شد. دو روز قبل از حرکت به سمت دزفول، سرهنگ 2 وکیلیان مدّت مأموریّتش در گردان151 دژ به اتمام رسید و گردان151 دژ خرّمشهر را ترک نمود.

فردای آن روز سرهنگ 2 قوام رازانی با یک جیپ از لشکر92 زرهی به گردان دژ آمد و خود را به عنوان فرمانده گردان به پرسنل معرّفی کرد و پرسنل گردان و افسران و فرماندهان گروهان‌ها آن روز فرمانده جدید گردان را از نزدیک دیدند. گردان که در حاشیه پل نادری مستقر بود، درصدد تجدید سازمان بود. از طرف لشکر92 زرهی نیازمندی‌های گردان تأمین می‌شد. تعدادی درجه‌دار و سرباز جدید به گردان آمدند و سرهنگ دوم قوام رازانی آنها را به گروهان‌های پیاده واگذار نمود.

دفاع مقدس, جنگ تحمیلی, معارف جنگ, شهید صیاد شیرازی, شهدای جنگ تحمیلی, امام خامنه ای

گردان از نظر سلاح و مهمّات و پرسنل تقریباً مرتّب بود و کمبودهای سلاح و خودرو و پرسنل برطرف شده بود. چون گردان151 دژ خرّمشهر در عملیات طریق‌القدس خوب انجام وظیفه نموده بود، مأموریّت جدید به ما واگذار شد. با توجّه به اینکه گردان در عملیات طریق‌القدس شهید و مجروح زیاد داشت، ولی استراحت نکرده بود، دستور دادند که در حاشیه شرقی پل نادری مستقر شویم. به نظر می‌رسید که عملیات جدیدی در پیش داریم. آن زمان که گردان در عملیات طریق‌القدس رزم داشت، عدّه‌ای از نیروهای ارتش در منطقه شوش و دزفول به فعّالیّت و شناسایی و باز کردن معبر مشغول بودند، تا در عملیات آتی، نیروها بتوانند بهتر عملیات انجام دهند. بعد از استقرار گردان در حاشیه پل نادری، طولی نکشید که یگان‌های شرکت کننده از نزاجا و سپاه به منطقه آمدند و استقرار پیدا کردند. آن روزها حدود آخر سال بود، یعنی 27/12/60 و افسران و درجه‌داران و سربازان دور از خانواده‌ها بساط هفت‌سین نظامی آماده کرده بودند و در اغلب سنگرها این هفت‌سین عبارت بود از: سرنیزه، سرب گلوله، سوزن اسلحه، درجه ستوانی، سردوشی سربازی، سیم‌چین، سربند، سیخ مین‌یاب، تفنگ سیمینوف که از عراقی‌ها گرفته بودند، به همراه مقداری میوه و هدایای مردم ایران که به منطقه جنگی رسیده بود.

واحدهای گردان سال جدید 61 را در سنگرها و دور از خانواده‌هایشان جشن گرفتند. در ستاد تیپ55 هوابرد که گردان ما زیر امر آن قرار گرفته بود، یک دستگاه تلفن FX مستقر بود که اغلب افسران و درجه‌داران می‌توانستند از طریق آن با خانواده خود در تهران و شهرستان‌ها تماس برقرار نمایند و از سلامتی خانواده مطّلع گردند و سلامتی و تندرستی خود را به خانواده‌ها اعلام نمایند. در ساعت 4 بعدازظهر 1/1/1361، فرمانده گردان دژ به همراه من، رئیس رکن سوم، و فرمانده تیپ55 هوابرد به قرارگاه فتح احضار شدیم و مسئولین ما را برای عملیات فردا توجیه کردند. من و سرهنگ قوام رازانی هماهنگی کاملی با سرهنگ عبادت، فرمانده تیپ55 هوابرد را انجام دادیم، چون قرار بود گردان دژ خرّمشهر با گردان‌های تیپ55 هوابرد ادغام شود و در عملیات جدید شرکت نماید.

این عملیات به نام عملیات «فتح‌المبین» نامیده شد که با رمز «یا فاطمة الزّهرا» در ساعت 12:30 روز 2 فروردین سال 1361 در جبهه غرب دزفول و غرب شوش صورت می‌گرفت. قرارگاه فتح عملیات را در دو محور اوّلی رقابیه و محور دومی تنگه ذلیجان اجرا می‌کرد. این عملیات در شمال استان خوزستان، غرب شوش تا مرز فکّه اجرا می‌شد و سومین عملیات بزرگ در سال دوم جنگ بود و اراضی دشت عبّاس را دربر می‌گرفت. اهداف این عملیات را می‌توان به شرح زیر بیان کرد:

1- آزادسازی بخش وسیعی از مناطق اشغال‌شده غرب شوش و دزفول

2- انهدام لشکر 10 و 5 مکانیزه و 1 مکانیزه و تیپ‌های 17، 42، 51 و 60 عراق

3- خارج کردن شهرهای شوش و دزفول از تیررس توپخانه عراق

4- دور کردن آتش مؤثّر دشمن از جادّه اهواز – دزفول

نیروهای شرکت‌کننده در این عملیات از ارتش عبارت بودند از:

1- لشکر92 زرهی با سه گردان مستقل و گردان دژ خرّمشهر

2- تیپ 84 خرّم‌آباد با سه گردان

3- تیپ55 هوابرد شیراز

4- تیپ58 ذوالفقار

5- لشکر 77 خراسان

6- تیپ37 شیراز

نیروهای سپاه نیز عبارت بودند از:

1- تیپ27 محمّد رسول‌الله(ص)

2- تیپ14 امام حسین(ع) 

3- تیپ ولی عصر(عج) 

4- تیپ المهدی

5- تیپ42 ثارالله

بعد از هماهنگی و توجیه کامل، به همراه سرهنگ دوم قوام رازانی به ستاد گردان دژ برگشتیم و من فرماندهان گروهان و فرمانده دسته‌ها و فرمانده گروهان ارکان را به سنگر فرماندهی گردان احضار نمودم و در حضور فرمانده گردان، مسیر عملیات و اهداف آن را روی نقشه برایشان بیان نمودم و همه را در این عملیات توجیه کردم. به همین منظور، گروهان‌های پیاده، شب را در خاکریزی به فاصله 400 متر از دشمن مستقر و منتظر دستور و فرمان عملیات بودند. سه دقیقه مانده به ساعت حمله بی‌سیم‌ها روشن شدند و رأس ساعت 12:30 شب با رمز «یا فاطمة ‌الزّهرا» حمله آغاز شد.

گروهان‌های پیاده گردان151 دژ خرّمشهر با واحدهای پیاده تیپ55 هوابرد شیراز به همراه نیروهای سپاه در 10 دقیقه اوّل عملیات، کلّیه خاکریزهای نیروهای عراقی را تصرّف کردند و چون عملیات و حمله برق‌آسا بود، نیروهای عراقی قبل از اینکه از خواب بیدار شوند در هم کوبیده شدند. گروهان‌های پیاده گردان دژ با واحدهای تیپ55 بسیار هماهنگ بودند و با آتش و مانور به جلو می‌رفتند و تا ساعت 8 صبح موفّق شدیم 5 تا 10 کیلومتر از خاکریز اوّلیه خودمان به جلو برویم و به کلّیه اهداف تعیین شده گردان برسیم. مهم تر از همه اینکه تیپ3 از لشکر92 زرهی توانسته بود از پشت سر نیروهای عراقی سردرآورد. وقتی نیروهای عراقی نتوانستند با گردان151 دژ و نیروهای تیپ55 هوابرد مقابله نمایند، شروع به عقب‌نشینی کردند، که خوشبختانه در مقابلشان تیپ3 بود و اغلب کشته یا تسلیم شدند. در مدّت کمی، اسرای عراقی زیاد شد. مجبور بودیم آنها را در گروه‌های 30 نفری به عقب برگردانیم. در مسیر عملیات گردان و تیپ55، یک گردان از گردان‌های مکانیزه‌ی عراق به شدّت مقاومت می‌کرد و از شدّت آتش زیادی برخوردار بود. از سنگرهای تیربار و ادوات زرهی استفاده می‌کرد و سنگرهای محکمی داشتند و یگان‌های عمل‌کننده مجبور بودند زمین‌گیر شوند. در این قسمت، تعدادی از درجه‌داران و سربازان شهید و مجروح شدند و گروهان‌های عمل‌کننده مجبور شدند آرپی‌جی7ها را برای انهدام آن سنگر و ادوات اعزام کنند. حدود 20 دقیقه گذشت و آرپی‌جی‌زن‌ها تیربارها و ادوات زرهی دشمن را زیر آتش گرفتند و اغلب آنها را منهدم کردند. عدّه زیادی کشته و عدّه زیادی هم اسیر شدند. تعداد اسرا به حدّی زیاد بود که با مینی‌بوس و تریلر به پشت جبهه منتقل شدند. البتّه ناگفته نماند برنامه عملیاتی ایران بر این مبنا بود که نیروهای ایرانی از چهار محور به عراق حمله نمایند، ولی عراق دو روز قبل پیشدستی نمود و حمله کرد و در شوش دانیال و تنگه رقابیه به سمت نیروهای خودی ایران آمدند. در محور رقابیه تا دو کیلومتر هم پیشروی داشتند. به همین دلیل، آن چهار محور به دو محور تبدیل شد و برای اجرای عملیات در این دو محور هم فرماندهان ارتش و سپاه از امام کسب تکلیف کردند. امام فرمود: عملیات فتح‌المبین تحقیرآمیزترین شکست برای صدّام بود و تقریباً 3 لشکر عراق در این عملیات از بین رفت.

البتّه ابتدا موقع عملیات، پیشروی در محور گردان ما خیلی آرام صورت می‌گرفت و نیروهای عراقی در سایه توپخانه مقاومت می‌کردند. ستاد عملیاتی منطقه مجبور شد قرارگاه نصر2، شامل تیپ27 محمد رسول الله و تیپ2 لشکر21، را مأمور به تصرّف علی‌گره‌زد و خاموش کردن توپخانه مستقر در آن منطقه نماید. آن قرارگاه با رشادت و از خودگذشتگی تا اعماق دشمن نفوذ کردند و قرارگاه توپخانه دشمن را تصرّف نمودند. با ساکت شدن توپخانه عراق یگان‌های پیاده موفّق شدند مواضع اصلی و خطّ پدافندی دشمن را نابود نمایند. در این عملیات، نیروهای ایران به تمام اهداف از پیش تعیین شده خود رسیدند. گردان151 دژ خرّمشهر نیز در این نبرد در کنار نیروهای تیپ55 هوابرد عالی جنگید و تلفات کمی هم داشت.

 

منبع: از نوهد تا خرمشهر، جعفر ایازی، 1396، ایران سبز، تهران

1398/4/18 12:37:48 67 0
قسمت ارائه دهنده: مدیریت تولید محتوا
تویضیحات در موتور جستجو
بعد از عملیات طریق‌القدس، به ما دستور دادند که به سمت دزفول حرکت کنیم و در حدود حاشیه پل نادری استقرار پیدا کنیم. این دستور در روز 20 / 12 / 60 صادر شد. دو روز قبل از حرکت به سمت دزفول، سرهنگ 2 وکیلیان مدّت مأموریّتش در گردان151 دژ به اتمام رسید و گردان151 دژ خرّمشهر را ترک نمود.
نظرات ارسالی
نظر شما






Retype the CAPTCHA code from the image
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code
 


4
>
تهران انتهای اتوبان ارتش خیابان برادران شهید شاهمرادی صندق پستی: 554-19575 - کدپستی: 1676653517
02122979698
Info@maarefjang.ir
پیام کوتاه هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی
300040004620
نرم افزار اندروید هیئت معارف جنگ
در این نرم افزار در بخش معارف جنگ عملیاتهای دوران دفاع مقدس همراه با نقشه هر عملیات و به تفکیک از سال اول تا سال هشتم جنگ قابل مشاهده می باشد.
هیئت معارف جنگ را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

انتشار مقالات و مطالب در این پایگاه به منزله تائید تمام و کمال آنها نبوده، بلکه مطالب منعکس کننده نظرات نویسندگان آنها می باشد.

maarefjang @ 2015