• ارتش کلمه ی طیبه است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • ارتش جمهوری اسلامی ايران تنها ارتشی است كه در خدمت مردم و منافع ملی است و اعتقادات و احساسات بدنه و فرماندهان آن نيز همانند آحاد مردم است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • اساس استقلال مملكت بر ارتش است؛ بر نيروهاى زمينى و هوايى ودریائی است؛ لكن ارتشى كه متكى به ملت باشد. (امام خميني-ره)
  • وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهدِیَّنَهُم سُبُلَنَا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحُسِنِینَ (قرآن کریم، سوره مبارکه عنکبوت، آیه شریفه 69)
  • ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم. (امام خمینی - ره)
  • چرائی های جنگ تحمیلی و پاسخ به پرسشهای شما در خصوص دفاع مقدس در قسمت پرسش از شما، پاسخ از ما.
  • ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال كشور ماست. (امام خميني-ره)
  • «رژیم صهیونیستی ۲۵ سال آینده را نخواهد دید»، جملۀ منتخب مردم از بیانات سال94 مقام معظم رهبری(ایسنا)
  • 29 فروردین روز ارتش و سالروز حماسه آفرینی های نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گرامی باد.
ارتش و دفاع مقدس از دیدگاه ولایت
صوت و تصویر
قطعنامه ها
کتاب آموزش معارف جنگ
آمار بازدید

یاد ایام (10)


تشکیل قرارگاه رعد و برپایی عملیات والفجر8 )بخش دوم)

از همه مهم‌تر این بود که قرار شد سایت‌های هاوک را در محیط‌های باز مستقر نکنیم. تا قبل از عملیات والفجر8 چنین چیزی نبود. به هر حال، سایت‌ها را در زیر نخل‌ها و بوته‌ها مستقر کردیم و اگر در آن زمان در محلی که قرار بود سایت را مستقر کنیم نخلی وجود نداشت، مهندسی رزمی نخل‌ها را از جاهای دیگر می‌آوردند و در محل استقرار می‌کاشتند و در واقع، همان اصول پدافند غیرعامل در والفجر8 کاملاً رعایت شد.

دفاع مقدس، جنگ تحمیلی، معارف جنگ، شهید صیاد شیرازی، شهدای جنگ تحمیلی، امام خامنه ای، ارتش جمهوری اسلامی ایران، نیروی هوایی ارتش، هوانیروز، پدافند ارتش

یکی از کارهای مهم دیگر در این عملیات این بود که در محل درگیری هیچ پرتاب امواج[1] نداشته باشیم و قسمت جستجو[2] یا PAR را از رادار هاوک جدا کردیم، زیرا باعث فاش شدن محل ما می‌شد و این را در جایی استفاده کردیم که دام برای دشمن ایجاد کنیم. قبل از شروع عملیات در کنار نخل‌های کارون، سه تا جایPAR  و در نخل‌های شادگان یک جایPAR  طراحی کردیم. یک PAR دنبال اولین سایت خود حمل می‌کردیم. نفرات تا آن زمان بدون PAR کار نکرده بودند و شهید ستاری معتقد بودند که چون نفرات این تمرین را نداشتند که بدون PAR درگیر شوند، به همین علت یکPAR  همراه خود می‌بریم که اگر موفق نشدیم، بلافاصله از PAR استفاده کنیم.

یادم هست که شهید دستنبو[3] در نخلستان‌های شادگان خیلی با آن PAR کار کرد و اطلاعات را به شهید ستاری در بندر امام می‌داد. اینPAR  ها تشعشع داشتند و دشمن را جذب می‌کردند. در واقع، یکی از طرح‌ها این بود که با قرار دادنPAR  ها در عقب و کشاندن هواپیماهای عراقی بتوانیم از پایین و پشت‌سر با آنها درگیر شویم و البته خوشبختانه دشمن نتوانستPAR  شادگان را بمباران کند، چون در زیر نخل‌ها پنهان بود.

مسئله دیگر این بود که هیئت قرارگاه رعد تصمیم گرفتند که برای هر سایت حقیقی سه سایت فریب ساخته شود، ولی ما نتوانستیم سه سایت بسازیم. سرانجام توانستیم حدود 5 سایت فریب برای منطقه والفجر8 بسازیم و بیشترین زحمت این سایت‌های فریب بر عهده جناب زنگنه از همان کارکنان مهندسی رزمی و جهاد بود، که با کمک آهنگرهای اهواز ظاهر فیزیکی این سایت‌های فریب را می‌ساختند و همرزمان ما تلاش می‌کردند که از این سایت‌های فریب ارسال امواج داشته باشیم، که در سامانه دشمن، این امواج ثبت شود و تا جایی که در ذهنم هست، کارهای پخش امواج توسط یکی از برادرهای عزیزمان به اسم روح‌پرور انجام می‌شد.

برای این سایت‌های فریب، سه نکته باید رعایت می‌شد. یکی همان ظاهر فیزیکی سایت بود و دیگری امواجی بود که باید از این سایت‌های فریب ساطع می‌شد و بخش مهم دیگر این بود که چون دشمن عکاسی حرارتی نیز انجام می‌داد، برای رفع این مشکل هم از هیتر یا بخاری برقی استفاده می‌شد تا در عکاسی‌های حرارتی هم فریبی بودن این سایت‌ها مشخص نشود. از مدت‌ها پیش برای تعیین موضع، جناب مرآتی[4] و جناب حسینی[5] و دو نفر از سپاه برای موضع‌یابی همکاری داشتند و تنها نفراتی بودند که از محل‌های طرح اطلاع داشتند و این نفرات از 5 ماه قبل از انجام عملیات تا پایان عملیات در حالت قرنطینه به سر می‌بردند و تا پایان عملیات حق خروج از منطقه را نداشتند. شاید آیندگان با خواندن این نوشته‌ها به این نتیجه برسند که چرا به طور مثال برای مشکل بارندگی و گیر کردن تجهیزات در باران از قبل تمهیداتی انجام نشد و چرا جاده‌ها را برای عبور تجهیزات شن‌ریزی نکردند؟

 در جواب باید بگویم ما به فکر همه این مسائل بودیم، ولی تا قبل از شروع عملیات و فاش شدن عملیات اجازه نداشتیم شکل طبیعی زمین را به هم بزنیم و همه کارها به صورت سرّی انجام می‌شد. اگر به فرض تا قبل از عملیات جاده‌ای شن‌ریزی می‌شد، دشمن بلافاصله از اجرای عملیات آگاه می‌شد. البته بعد از شروع عملیات جاده‌سازی تا حدودی انجام شد.

یکی از نکات مهم عملیات والفجر8 همین اصل غافلگیری بود. ما باید طوری رفتار می‌کردیم که هیچ‌کس نتواند حدس بزند که در کدام نقطه قرار است عملیاتی انجام شود.

بالأخره منطقه آماده عملیات شد. تجهیزات در منطقه مستقر و عملیات با چابکی ویژه‌ای شروع شد. سایت اول را مستقر و همزمان دو سایت فریب را هم در منطقه راه‌اندازی کردیم. همان کارهایی که در سایت حقیقی انجام می‌شد، در سایت‌های فریب هم انجام می‌دادیم. همان استتارهایی که در سایت حقیقی به کار می‌بردیم، در سایت‌های فریب با کمی دقت کمتر انجام می‌دادیم. همان رفت ‌و ‌آمدهایی که در سایت حقیقی انجام می‌دادیم، در سایت‌های فریب هم انجام می‌دادیم. حتی تیمی داشتیم که به آنها گفته بودیم روزی 10 تا 12 بار به سایت‌های فریب رفت ‌و ‌آمد کنید. این عملیات بزرگ را شهید ستاری از رادار بندر امام پشتیبانی می‌کرد.

در همان روز اول، وقتی موفقیت بدون استفاده از رادار سرچ[6] را دیدیم، دیگر از رادار سرچ استفاده نکردیم و از این رادارها برای کشیدن دشمن به جاهایی به عنوان دام استفاده می‌کردیم.

سایت‌ها خیلی سریع جابه‌جا می‌شد. در آن عملیات، یک روز ساعت 12 ظهر متوجه شدیم که محل سایت کوثر3 توسط دشمن کشف شد. ما بلافاصله سایت را تعطیل کردیم و نفرات را در کنار نخل‌های بهمنشیر استتار کردیم. در همان روز، حدود ساعت 3 بعد‌از‌ظهر سایت هاوک توسط دشمن بمباران شد که خوشبختانه کسی آسیب ندید و بلافاصله در تاریکی همان شب سایت هاوک را به جای دیگری منتقل کردیم. خوشبختانه آنچه که به قرارگاه قول داده بودیم انجام شد و ضربه‌های سنگین و مهلکی به دشمن وارد شد و باعث شدیم که دشمن تعداد زیادی از هواپیماهای مدرن خود را از دست بدهد.

در این عملیات، فقط سامانه پدافند هوایی هاوک نبود. بلکه از سامانه‌های پدافند هوایی اورلیکن، اسکای‌گارد و توپ 23 میلی‌متری هم زیاد استفاده کردیم و در کل منطقه مستقر شده بودند. از سامانه پدافند هوایی راداری ـ موشکی راپیر در سطح وسیعی ـ حدود 7 تا 8 رسد ـ در این عملیات استفاده کردیم. البته راپیر در این عملیات نتوانست کار مهمی برای ما انجام دهد و برای ما تجربه خوبی نبود.

 در عملیات والفجر8، از قبل برای استفاده از سامانه پدافند هوایی اسکای‌گارد برنامه‌ای نداشتیم، ولی در حین عملیات مجبور شدیم که از تعداد 4 رسد اسکای‌گارد استفاده کنیم. در چند روز اول عملیات، کلیه پل‌های مواصلاتی آسیب دیده بود و مجبور شدیم که تدارکات و تجهیزات را توسط قایق‌های کوچک از رودخانه رد کنیم و مهمات و آذوقه را به نیروها برسانیم. عراق هم این موقعیت را به خوبی تشخیص داده بود و فشار سنگینی را بر روی اروند‌رود وارد کرد، بویژه هواپیماهای میراژ عراقی به طور دائم روی اروند‌رود حرکت می‌کردند و حرکت قایق‌ها را روی اروند‌رود فلج کرده بودند. در یکی از این شب‌ها به جزیره مجنون در قرارگاه همت احضار شدم که شهید بابایی، شهید ستاری و جناب رحیم صفوی و جناب محسن رضایی در جلسه حضور داشتند. در آن جلسه از ما خواسته شد برای عبور امن قایق‌ها از رودخانه فکری بکنید. گفتند که ما حتی برای آذوقه هم به مشکل برخوردیم، ممکن است با ادامه این روند دچار ضررهای سنگین شویم و شاید مجبور به برگشت شویم. در آن زمان، فاو تصرف شده بود و مواضع هم تحکیم شده بود و در این حالت، آذوقه و مهمات به نیروها نمی‌رسید و پاتک‌های عراق قطع نمی‌شد. از آنجایی که این هواپیماها در ارتفاع پست حرکت می‌کردند، در آن جلسه بنده پیشنهاد دادم که از سامانه پدافند هوایی اسکای‌گارد در کنار اروندرود استفاده کنیم.

در همان روزها، تعداد یک رسد سامانه پدافند هوایی اسکای‌گارد را در دهانه فاو و دیگری را در ایستگاه 12 قرار دادیم و یک تیم از افسران شجاع و نترس اسکای‌گارد، مثل جناب زهرایی توسط جناب سینکی گردهم آمدند و در این مواضع مستقر شدند و دو رسد دیگر سامانه پدافند هوایی اسکای‌گارد یکی در کنار اروند و دیگری در ابوشانک مستقر شدند.

 یاد شهدای پدافند هوایی گرامی باد. هرگز یادم نمی‌رود که در ابوشانک خیلی از نفرات ما به شکل بدی به شهادت رسیدند. طوری که تکه‌تکه‌های بدنشان بر روی نخل‌ها بود. پدافند هوایی چنان دفاعی از تردد قایق‌ها انجام داد که مسیر تردد عادی شد. شاید بگویم که بیش از صد بار جناب رحیم صفوی و قرارگاه خاتم از قرارگاه رعد تشکر کردند.

 به ما اطلاع داده شد که برای شرکت در جلسه‌ای خودمان را به قرارگاه همت برسانیم. من و جناب قشقایی از مهندسی رزمی به سمت قرارگاه حرکت کردیم، که در همان شب مورد حمله دشمن قرار گرفتیم و هر دو شیمیایی شدیم.

 بعد از اینکه به بیمارستان رفتیم و تا حدودی مداوا شدیم، به هر ترتیبی بود خودمان را به قرارگاه همت رساندیم. در آن جلسه، جنابان رحیم صفوی و محسن رضایی و شهیدان ستاری و بابایی حضور داشتند. در آن شب، به ما گفتند که چون پل ایستگاه 12 راه مواصلاتی است و اگر این پل را از دست بدهیم دیگر هیچ راه دیگری نداریم، باید به هر شکل ممکن این پل را برای ما نگهدارید. من در آن جلسه پیشنهاد دادم که در صورت امکان، تجهیزات را شبانه به آن طرف پل ببرید. ما تا صبح روی این پل کار کردیم، هم ما و هم سپاه. انبوهی از سامانه‌های ضد‌هوایی اعم از اسکای‌گارد، راپیر، اورلیکن، توپ‌های 23 و 57 میلی‌متری و... را روی این پل مستقر کردیم و پوشش هاوک هم روی این پل بیشتر شد.

فردای آن روز تمام توان عراق روی این پل متمرکز شده بود و اصلاً پرواز هواپیماهای عراقی روی این پل قطع نمی‌شد. منطقه پر آتش بود و یکی از روزهای پرآتش پدافند بود و متأسفانه تا ظهر بیشتر نتوانستیم مقاومت کنیم. در ظهر، این پل از بین رفت. خاطره دلخراشی که از این پل دارم این بود که من در ساعت 12 ظهر روی این پل بودم. سپاه پاسداران یک توپ ضدهوایی 57 میلی‌متری روی این پل مستقر کرده بود، که در حال شلیک بود. من توپچی این پل را دیدم که دو دستش به گردونه‌های توپ گره خورده بود، ولی سر نداشت و تا پای جان دست‌هایش از گردونه‌های توپ باز نشده بود، که واقعاً صحنه دلخراشی بود.

ما می‌توانیم بگوییم که والفجر8 نقطه عطفی در پدافند هوایی بود. بعد از والفجر8، هرکجا عملیاتی انجام می‌دادیم با همین روش بود. این عملیات تمرین بزرگی برای پدافند هوایی بود. در این عملیات، تلاش کردیم سایت‌های پدافند هوایی را طوری بسازیم که دشمن نتواند سایت‌ها را کشف کند و استتار را با حداکثر ظرفیت ممکن انجام دادیم. توانستیم تصمیم‌های آنی در این عملیات بگیریم. در این عملیات، تابع قوانین و مجوز نبودیم و به صورت لحظه‌ای تصمیم می‌گرفتیم و این اولین باری بود که چنین اختیاری را قرارگاه رعد گرفته بود. 

 

منبع: یاد ایّام ، فهیمه کرمی، رضا جهانفر ، 1398، ایران سبز، تهران

 

[1]. RADIATION

[2]. SEARCH

[3]. شهید سرتیپ فرهاد دستنبو از شهدای 5 مرداد 1367 در سایت راداری سوباشی می‌باشد.

[4]. سرتیپ دوم ابراهیم مرآتی بعدها به سمت جانشینی فرماندهی پدافند هوایی نیروی هوایی منصوب شد.

[5]. سرهنگ سید علی حسینی در زمان عملیات والفجر8 فرماندهی گروه پدافند هوایی اهواز را برعهده داشت.

[6]. رادار جستجو

1398/5/15 11:18:40 69 0
قسمت ارائه دهنده: مدیریت تولید محتوا
تویضیحات در موتور جستجو
از همه مهم‌تر این بود که قرار شد سایت‌های هاوک را در محیط‌های باز مستقر نکنیم. تا قبل از عملیات والفجر8 چنین چیزی نبود. به هر حال، سایت‌ها را در زیر نخل‌ها و بوته‌ها مستقر کردیم و اگر در آن زمان در محلی که قرار بود سایت را مستقر کنیم نخلی وجود نداشت، مهندسی رزمی نخل‌ها را از جاهای دیگر می‌آوردند و در محل استقرار می‌کاشتند و در واقع، همان اصول پدافند غیرعامل در والفجر8 کاملاً رعایت شد.
نظرات ارسالی
نظر شما






Retype the CAPTCHA code from the image
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code
 


4
>
تهران انتهای اتوبان ارتش خیابان برادران شهید شاهمرادی صندق پستی: 554-19575 - کدپستی: 1676653517
02122979698
Info@maarefjang.ir
پیام کوتاه هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی
300040004620
نرم افزار اندروید هیئت معارف جنگ
در این نرم افزار در بخش معارف جنگ عملیاتهای دوران دفاع مقدس همراه با نقشه هر عملیات و به تفکیک از سال اول تا سال هشتم جنگ قابل مشاهده می باشد.
هیئت معارف جنگ را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

انتشار مقالات و مطالب در این پایگاه به منزله تائید تمام و کمال آنها نبوده، بلکه مطالب منعکس کننده نظرات نویسندگان آنها می باشد.

maarefjang @ 2015