• ارتش کلمه ی طیبه است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • ارتش جمهوری اسلامی ايران تنها ارتشی است كه در خدمت مردم و منافع ملی است و اعتقادات و احساسات بدنه و فرماندهان آن نيز همانند آحاد مردم است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • اساس استقلال مملكت بر ارتش است؛ بر نيروهاى زمينى و هوايى ودریائی است؛ لكن ارتشى كه متكى به ملت باشد. (امام خميني-ره)
  • وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهدِیَّنَهُم سُبُلَنَا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحُسِنِینَ (قرآن کریم، سوره مبارکه عنکبوت، آیه شریفه 69)
  • ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم. (امام خمینی - ره)
  • چرائی های جنگ تحمیلی و پاسخ به پرسشهای شما در خصوص دفاع مقدس در قسمت پرسش از شما، پاسخ از ما.
  • ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال كشور ماست. (امام خميني-ره)
  • «رژیم صهیونیستی ۲۵ سال آینده را نخواهد دید»، جملۀ منتخب مردم از بیانات سال94 مقام معظم رهبری(ایسنا)
  • 29 فروردین روز ارتش و سالروز حماسه آفرینی های نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گرامی باد.
ارتش و دفاع مقدس از دیدگاه ولایت
صوت و تصویر
قطعنامه ها
کتاب آموزش معارف جنگ
آمار بازدید

چکیده ی جلسه هم اندیشی به مورخ 24/10/1398 در معاونت علمی و پژوهشی هیئت معارف جنگ


حاضرین : سرتیپ سید ناصر حسینی، سرتیپ نصرالله عزتی، سرتیپ2 عباس فرخی، سرتیپ2 ناصر زنگنه، سرتیپ2 حسن قربانی، سرهنگ علی سجادی انصاری، سرهنگ محسن قرهی.

امیر، سید ناصرحسینی: ضمن خیر مقدم به مدعوین، دستور کار جلسه امروز ارائه جناب سرهنگ سجادی در مورد سرپل ها است که به گفته ایشان مبنی بر این که بحث سرپل ها بسیار وسیع و گسترده است و خواستند که تنها روی سرپل کرخه تحقیق کنند جلسه امروز را با همین عنوان شروع می کنیم.

حاضرین : سرتیپ سید ناصر حسینی، سرتیپ نصرالله عزتی، سرتیپ2 عباس فرخی، سرتیپ2 ناصر زنگنه، سرتیپ2 حسن قربانی، سرهنگ علی سجادی انصاری، سرهنگ محسن قرهی.

ا

سرهنگ سجادی: بررسی نقش راهبردی سرپل کرخه در جنگ تحمیلی، عنوانی است که آورده ام. یکی از موارد قابل تامل و بحث برانگیز که گاهی حتی بین کارشناسان نظامی مورد مشاجره نیز قرا گرفته موضوع توقف نیروی زمینی ارتش عراق در محور عماره-عین خوش- پل نادری -دزفول، در غرب رودخانه کرخه وعبور نکردن از این رودخانه به رغم هدف اعلامی ارتش عراق مبنی بر تصرف شهرهای دزفول و اندیمشک و قطع ارتباط شمال-جنوب در این محور مواصلاتی می باشد.عده ای بدون ارائه دلیل منطقی بر این باورند که در برابر تهاجم و پیشروی ارتش عراق در این محور مقاومت قابل توجهی وجود نداشته و ارتش عراق به صورت ارادی پیش روی خود را متوقف نموده است. آشکار است که این ادعا با توجه به منطق نظامی و نیز اعلام صریح اهداف فرماندهان و مسئولین عراقی مبنی بر تصرف شهرهای دزفول و اندیمشک، کاملاً بی اساس است. در نتیجه تنها دلیل باقیمانده که می تواند توقف یگان های عراقی را در غرب رودخانه کرخه توجیه نماید، همانا  مقاومت هرچند پراکنده اما شجاعانه نیروهای رزمنده و تدابیر صحیح سلسله مراتب فرماندهی نیروی زمینی خواهد بود. این نوشتار بر آن است تا به طریق علمی و منطقی ادعای فوق را ثابت و حتی الامکان ابهامات موجود در این زمینه را برطرف نماید. (ایشان در ارائه خود به تعریف انواع سرپل، مسیرها و محورهای اصلی پیشروی ارتش عراق در منطقه خوزستان، اهداف عراق در جبهه غرب دزفول و شوش، وضعیت منطقه و نیروهای خودی در محور غرب دزفول و شوش تا قبل از حمله سراسری عراق، نحوه پيشروي ارتش عراق از مرز تا رودخانه كرخه، معرفی سرپل غرب رودخانه کرخه(پل نادری)، اهمیت سرپل کرخه برای نیروهای خودی، چگونگی کسب سرپل و حفظ آن، اقدامات نیروی هوایی ارتش در ماموریت حفظ سرپل، عملیات نهاجا در محور دزفول در روز ششم مهر، نقش و اهمیت سرپل برای عملیات آتی نیروهای خودی، اهمیت سرپل برای دشمن، اقدامات انجام شده توسط دشمن برای تصرف سرپل اشاره فرمودند که ارائه کامل ایشان در پیوست قرار دارد.) در نتیجه گیری به 3 مورد اشاره می کنم که:

  1.  در طرح تجاوز و حمله ارتش بعث عراق در محور شمالی خوزستان، تصرف شهرهای دزفول و اندیمشک و رسیدن به دوکوهه و تنگ فنی پیش بینی شده بود و قصد این ارتش، به هیچ وجه توقف در غرب رودخانه کرخه نبود و تنها مقاومت و عملیات تاخیری یگانهای نزاجا شامل تیپ2 دزفول، تیپ37 زرهی، دو گردان از لشکر 21 حمزه و گردان 283 سوارزرهی لشکر92 اهواز به همراه پشتیبانی هوایی نهاجا؛ بویژه پایگاه چهارم دزفول و نیز یگان های هوانیروز و یگان های توپخانه موجود و اعزامی و همراهی و کمک موثر تعدادی از نیروهای سپاه پاسداران ومردمی موجب گردید تا ارتش عراق از عبور از کرخه و پیشروی به سمت دزفول منصرف شود. البته به باور برخی کارشناسان؛ از آنجا که هماهنگ و همپا بودن یگان های مهاجم در سه محور شمالی، میانی و جنوبی برای ارتش بعث عراق حائز اهمیت زیادی بوده، مقاومت رزمدگان دلیر ایرانی در جبهه های میانی بویژه جنوبی و دفاع از خرمشهر و آبادان، در تصمیم فرماندهان عراقی برای توقف در غرب کرخه موثر بوده و همین امر فرصت لازم را برای تدارک و تک نیروهای خودی به غرب کرخه و تصرف و حفظ سرپل فراهم کرده است.
  2. عملیات تصرف سرپل کرخه توسط نیروهای خودی هرچند عملیاتی تاکتیکی محسوب می شود اما بی تردید برای جمهوری اسلامی ایران نتایجی راهبردی به همراه داشته است چرا که فقدان این سرپل اولاً به معنای عبور دشمن از کرخه و پیشروی به سمت شهرهای دزفول و اندیمشک و تصرف این دو شهر بود که عواقبی بسیار فاجعه آمیز را برای کشور به دنبال داشت. ثانیاً؛ حتی اگر به احتمال بسیار ضعیف نیروهای خودی موفق به متوقف کردن دشمن در شرق کرخه و ممانعت از سقوط شهرهای دزفول و اندیمشک می شدند، نداشتن این سرپل، عملیات های آتی در این منطقه را اگر نگوییم غیر ممکن، دست کم با مشکلات عمده ای رو به رو می ساخت. استفاده از این منطقه و سرپلهای آن به عنوان مبنای عملیات در عملیات بزرگ و موفق فتح المبین بهترین گواه این مدعاست.
  3. سیر حوادث در زمان تصرف سرپل و اقدامات مجدانه انجام گرفته برای حفظ آن به خوبی نشان می دهد که نه تنها فرماندهان عمده ارتش جمهوری اسلامی ایران مانند فرمانده نزاجا و فرمانده لشکر 92 زرهی اهواز بلکه حتی فرماندهان رده های پایین تر نیز درک عمیقی از وضعیت صحنه نبرد و اهمیت راهبردی این منطقه و سرپلهای آن  داشتند و به رغم تمامی کاستی ها با طرحریزی حساب شده و اجرای فداکارانه و سخت کوشانه از سقوط این منطقه جلوگیری نموده و زمینه لازم را برای کسب موفقیت های آتی فراهم نمودند.
  4. واما درسی برای برای چندمین بار در تاریخ نظامی جهان و آن این که؛ همیشه پیروزی ها و یا شکست ها عواقب همان سطحی را که عملیات در آن انجام گرفته به دنبال ندارند، بلکه می توانند نتایجی در سطح بالاتر را رقم بزنند. به بیان دقیق تر پیروزی در یک عملیات تاکتیکی الزاماً نتایجی تاکتیکی را برای طرفین به ارمغان نخواهد آورد بلکه ممکن است به نتایج راهبردی منجر شود. عملیات تصرف و حفظ سرپل کرخه را می توان از این دست به شمار آورد. از سوی دیگر، باید در نظر داشت که گاهی پیروزی تاکتیکی منجر به شکست راهبردی می شود، و این در حالتی است که مهاجم برآورد دقیقی از امکانات و توانایی های دشمن ندارد و دچار خطای محاسباتی می شود. هرچند ممکن است در جنگ ایران و عراق نمونه هایی برای این مورد یافت، اما در تاریخ و ادبیات نظامی جهان، عملیات ژاپنی ها در روز هفتم دسامبر 1941 در خلال جنگ جهانی دوم علیه پایگاه دریایی پرل هاربر آمریکا در اقیانوس آرام که منجر به نابودی کامل این پایگاه شد و بهانه ای برای ورود آمریکا به صحنه جنگ و نهایتاً شکست سنگین ژاپن گردید، نمونه ای بارز و مثال زدنی است.

در تلاش هستم که اقدامات هوانیروز و توپخانه را تکمیل کنم و در ابتدا من این عنوان مقاله را برای کل سرپل ها انتخاب کردم که 5 تا می شد و وقتی وارد سرپل کرخه شدم دیدم خیلی زیاد است و یک دنیا اطلاعات دارد و زمانی که سرپل کرخه را اماده کردم مانند یک مقاله شد و به همین خاطر سرپل ها را به صورت موردی مطرح نمودم و از ده منبع خوب استفاده کردم و قصد دارم در مقالات بعدی بقیه سرپل ها را بگویم و در آخر در قالب یک کتاب به چاپ برسد.

امیر، عزتی: بنده در هر دو یگان 92 زرهی و 37 زرهی خدمت کردم و می دانم که یک لشکر زرهی چه ویژگی هایی باید داشته باشد و لشکر های ما در آن زمان چه ویژگی هایی داشته است لذا در مورد تیپ دزفول که  در مقاله تان به آن اشاره کردید بایستی نگاهی دقیق تر داشته باشید و نکاتی اعم از به سازی و تعمیرات ادوات زرهی و پشتیبانی و لیجستیک، را بگویید. نیز در مورد کمیت و تعداد آن ها نیز اگر بتوانید آماری ارائه دهید بسیار خوب است.

سرهنگ، قرهی: عراق زمانی که به سرپل کرخه می رسد منتظر جبهه جنوب می شود تا الحاق صورت گیرد با توجه به عملیات 9 آبان لشکر 10 که فرمانده آن گفته بود که حتی اگر 60 درصد نیروهایم بمیرند ما باید ناهار را در دزفول بخوریم و توقف عراق در خرمشهر و آبادان نقش مهمی در حفظ سرپل کرخه داشت.

امیر، زنگنه: علی رغم این که در زمان جنگ  بعد از آن می گفتند که عراق می خواست به آن طرف کرخه برود و دزفول را  بگیرد ، این قضیه برای من هنوز جا نیافتاده است که واقعا این قصد را داشته است یا خیر و باید یک محقق در این مورد پژوهش نماید. بهتر است بررسی کنیم که چرا عراق نتوانست.

سرهنگ سجادی : تک ها و صحبت هایی که شده نشان می دهد که عراق قصد داشته است که دزفول را بگیرد و در مورد هدف عراق در مقاله بنده توضیحاتی داده شده است و این که چرا نتوانسته برسد به دلیل عدم رعایت تک  در عمق بود که یک یگان زرهی باید انجام دهد.

امیر، فرخی : در مورد مطلب که عراق چرا نتوانست سرپل را بگیرد، به نظر من این است که نیروهای خود را بیش از حد گسترش داده بود و یک انحنا درست کرده بود و عراق دیگر نیرو نداشت که بیاید و از کرخه عبور کند و همین خط تماس خودش را مستقیم کند به همین دلیل عقب نشینی کرد تا کمتر نیرو ببرد، در واقع عراق قصد عبور از کرخه را داشت اما به دلایلی که گفتم نتوانست. در ارائه تان تاریخ هایی میلادی آوردید که خواهشمندم شمسی آن هم اضافه بفرمایید. و در مقاله تان گفتید که سر پل کرخه 3 منطقه را به هم وصل می کند که این طور نیست و تنها اندیمشک و دزفول را متصل می کند. شهید آبشناسان در شناسایی سرپل کرخه نقش داشته است و بهتر است از ایشان یادی بکنیم و اگر لازم شد و به دنبال اطلاعات جزیی تری می گردید از خاطرات و کتابهایی که در مورد ایشان نوشته شده است، استفاده کنید. در مورد محدوده سرپل و مشخصات آن و این که کی ساخته شده و چگونه و توسط چه کسی شناسایی شده و نحوه انتخاب آن چطور بوده است و چگونه نگهداری شده و در کجا و در چه عملیاتی از این سر پل استفاده کردیم، توضیحاتی را در مقاله خود بگنجانید.

امیر، قربانی: نقش آمادگاه دزفول را در موفقیت ها بیان فرمایید که با کمترین کاغذ بازی و در کمترین زمان امکانات را در اختیار جبهه می گذاشت، نقش ورشوساز در لشکر 21 حمزه که همزمان دو گردان را در کرخه مستقر کرده بود و نقش تیپ دزفول و تیپ 84 خرم آباد و جناح چپ، را نیز خوب است بیاورید.

سرهنگ سجادی : لشکر 10 عراق که آمد جلو با تیپ 84 هم پهلو شد (جناح چپ) و به خاطر همین می ترسید که اگر جلو برود.

امیر، سید ناصرحسینی: بهتر است برای مقاله خود نقشه و کالکی ارائه دهید و به نظر من عراق باید پیش از هر اقدامی حداقل شرق سر پل کرخه را می گرفت و در آن جا دفاع  می کرد. با تشکر از جناب سجادی که در این زمان یک روزه سریعا ارائه خود را با کمترین نواقص شرح دادند. اما در این 15 جلسه گذشته ما دو دور مقالات داشتیم که تسویه و پاکسازی را آقای فائق و اعتماد زدایی را آقای فرخی و کردستان مرحله اول را آقای زنگنه و مرحله دوم آن را آقای سجادی ارائه کردند و دور دوم مقالات که عملیات برون مرزی ارتش بود آقای فرخی و شکست حصر آبادان را آقای قرهی و معبر شلمچه را آقای زنگنه و سرپل کرخه را آقای سجادی ارائه کردند ودر نتیجه دستور جلسه بعدی ما تعیین عنوان مقالات دور سوم می باشد.

1398/12/14 12:5:25 69 1
قسمت ارائه دهنده: پایگاه اطلاع رسانی
تویضیحات در موتور جستجو
حاضرین : سرتیپ سید ناصر حسینی، سرتیپ نصرالله عزتی، سرتیپ2 عباس فرخی، سرتیپ2 ناصر زنگنه، سرتیپ2 حسن قربانی، سرهنگ علی سجادی انصاری، سرهنگ محسن قرهی. امیر، سید ناصرحسینی: ضمن خیر مقدم به مدعوین، دستور کار جلسه امروز ارائه جناب سرهنگ سجادی در مورد سرپل ها است که به گفته ایشان مبنی بر این که بحث سرپل ها بسیار وسیع و گسترده است و خواستند که تنها روی سرپل کرخه تحقیق کنند جلسه امروز را با همین عنوان شروع می کنیم.
نظرات ارسالی

مهدی خسروی نژاد


با سلام در مورد سرپل کرخه در سال 1359 مورد زیر باید مورد توجه قرار گیرد: 1- وضعیت آمادگی رزمی تیپ 2 زرهی دزفول 2- تدابیر سرتیپ فلاحی به عنوان جانشین رئیس ستاد مشترک 3- تدابیر نیروی زمینی در رابطه به حفظ دزفول و اندیمشک 4- طرح مسئله تخلیه پایگاه چهارم شکاری 5- نقش سرهنگ امرالله شهبازی در هدایت عملیات جهت بازپس گیری سرپل

سرهنگ علی سجادی

مدیریت تولید محتوا


با سلام و سپاس. تمامی مواردی را که به درستی به آنها اشاره کرده اید، در مقاله ای که توسط بنده در دست تهیه است، ذکر کرده ام. انشالله بزودی منتشر خواهد شد. از بذل عنایت و توجه جنابعالی بی نهایت سپاسگزارم.

نظر شما






Retype the CAPTCHA code from the image
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code
 


4
>
تهران انتهای اتوبان ارتش خیابان برادران شهید شاهمرادی صندق پستی: 554-19575 - کدپستی: 1676653517
02122979698
Info@maarefjang.ir
پیام کوتاه هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی
300040004620
نرم افزار اندروید هیئت معارف جنگ
در این نرم افزار در بخش معارف جنگ عملیاتهای دوران دفاع مقدس همراه با نقشه هر عملیات و به تفکیک از سال اول تا سال هشتم جنگ قابل مشاهده می باشد.
هیئت معارف جنگ را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

انتشار مقالات و مطالب در این پایگاه به منزله تائید تمام و کمال آنها نبوده، بلکه مطالب منعکس کننده نظرات نویسندگان آنها می باشد.

maarefjang @ 2015