• ارتش کلمه ی طیبه است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • ارتش جمهوری اسلامی ايران تنها ارتشی است كه در خدمت مردم و منافع ملی است و اعتقادات و احساسات بدنه و فرماندهان آن نيز همانند آحاد مردم است. (فرمانده معظم كل قوا)
  • اساس استقلال مملكت بر ارتش است؛ بر نيروهاى زمينى و هوايى ودریائی است؛ لكن ارتشى كه متكى به ملت باشد. (امام خميني-ره)
  • وَالَّذِینَ جَاهَدُوا فِینَا لَنَهدِیَّنَهُم سُبُلَنَا وَ اِنَّ اللهَ لَمَعَ المُحُسِنِینَ (قرآن کریم، سوره مبارکه عنکبوت، آیه شریفه 69)
  • ما در جنگ ابهت دو ابرقدرت شرق و غرب را شکستیم. (امام خمینی - ره)
  • چرائی های جنگ تحمیلی و پاسخ به پرسشهای شما در خصوص دفاع مقدس در قسمت پرسش از شما، پاسخ از ما.
  • ارتش ما پشتوانه ملت ماست؛ ارتش ما ضامن استقلال كشور ماست. (امام خميني-ره)
  • «رژیم صهیونیستی ۲۵ سال آینده را نخواهد دید»، جملۀ منتخب مردم از بیانات سال94 مقام معظم رهبری(ایسنا)
  • 29 فروردین روز ارتش و سالروز حماسه آفرینی های نیروی زمینی ارتش جمهوری اسلامی ایران گرامی باد.
ارتش و دفاع مقدس از دیدگاه ولایت
صوت و تصویر
قطعنامه ها
کتاب آموزش معارف جنگ
آمار بازدید

پیاده نظام و دفاع مقدس-32


عملیات خیبر[1] (3/12/62) (نقشه شماره15)

عملیات خیبر در هورالعظيم در پی تاکتیک ویژه سپاه پاسداران دائر بر عبور از موانع غیرقابل عبور مطرح شد. ارتش امکانات لجستیکی موجود را متناسب با نیازهای این عملیات نمی‌دانست، ولي سرانجام با تصمیم مسئولین جنگ در عملیات شرکت کرد. به نظر کارشناسان ارتشی «عبور چندین لشکر پیاده و زرهی ارتش و سپاه پاسداران، همراه با یگان‌های پشتیبانی رزمی (توپخانه، مهندس، هوانیروز، جهاد سازندگی) از مرداب هورالعظیم به طول 145کیلومتر و عرض بیش از 35 کیلومتر بدون هیچ‌گونه جاده غیرممکن بود.

دفاع مقدس، جنگ تحمیلی، معارف جنگ، شهید صیاد شیرازی، شهدای جنگ تحمیلی، امام خامنه ای

بررسي چند عمليات ناموفق

 

عملیات رمضان (22/4/61) (نقشه شماره14)

این عملیات در حقیقت مرحله3 و 4 عملیات بیت‌المقدس بود که انجام نشده بود. پس از آزادی خرمشهر تصمیم به اجرای آن با هدف رسیدن به دجله و تهدید شهر بصره گرفته شد. این عملیات توسط قرارگاه مشترک کربلا با چهار قرارگاه لشکری به مدت پنج روز از تاریخ 22/4/60 الی 1/5/1361 اجرا شد و با عدم موفقیت روبه‌رو شد. دلایل عمده آن عبارتند از:

  1. طراحی انجام‌شده متناسب با مقدورات دشمن در آرایش پدافندی و استحکام مواضع او نبود و مقدورات خودی به ویژه نبود احتیاط مناسب و فرماندهی و کنترل؛
  2. اجرای رزمايش جبهه‌ای به مواضع مستحکم مثلثی شکل؛
  3. عدم هماهنگی پیشروی نیروهای زرهی و پیاده در گرمای 50 الی 60 درجه منطقه؛
  4. اجرای پاتک‌های سنگین و متوالی نیروهای دشمن با پشتیبانی آتش سنیگین زمینی و هوایی و قدرت تحرک و آتش زرهی؛
  5. برتری هوایی دشمن؛
  6. انحراف از سمت اصلی تك و فقدان ارتباط یگان‌های هم‌جوار؛
  7. ایجاد خلأ در پشتیبانی آتش توپخانه.

عملیات خیبر[1] (3/12/62) (نقشه شماره15)

عملیات خیبر در هورالعظيم در پی تاکتیک ویژه سپاه پاسداران دائر بر عبور از موانع غیرقابل عبور مطرح شد. ارتش امکانات لجستیکی موجود را متناسب با نیازهای این عملیات نمی‌دانست، ولي سرانجام با تصمیم مسئولین جنگ در عملیات شرکت کرد. به نظر کارشناسان ارتشی «عبور چندین لشکر پیاده و زرهی ارتش و سپاه پاسداران، همراه با یگان‌های پشتیبانی رزمی (توپخانه، مهندس، هوانیروز، جهاد سازندگی) از مرداب هورالعظیم به طول 145کیلومتر و عرض بیش از 35 کیلومتر بدون هیچ‌گونه جاده غیرممکن بود. ضمن اینکه چنانچه یک‌سوم نیروهای مانوري فوق نیز موفق به عبور از هور در موج اول می‌شد بدون داشتن آتش پشتیبانی و امکانات مهندسی با پاتک‌های دشمن مواجه شده و موفقیت حاصل نمی‌شد.» تنها راه تدارکاتی، نیرورسانی و اخراجات علاوه بر قایق‌های سبك یک جاده یک‌طرفه ساخته شده از پانل‌های یونولیتی بود که با اجرای آتش توپخانه دشمن امکان استفاده از آن با مشکلات زیادی روبه‌رو بود.

 این عملیات همان‌طوری‌ که پیش‌بینی می‌شد به علل عمده زير با موفقيت كامل روبه‌رو نشد و البته در اين عمليات جزایر مجنون به وسعت 160 کیلومترمربع، که از نظر منابع نفت اهمیت داشت، به تصرف نیروها درآمد.

  1. رعایت كامل اصول جنگ در طراحی عملیات لحاظ نشده بود؛
  2. عدم پشتیبانی‌های لازم از جمله توپخانه، مهندسی، تدارکات و اخراجات به دلیل محدودیت‌های موجود در یگان‌ها؛
  3. وجود برتری هوایی دشمن.

نقشه شماره15: عملیات خیبر: 23/12/62

عمليات بدر[2] (20/11/1363) (نقشه شماره16)

يك سال پس از ناكامي عمليات خيبر، قرارگاه خاتم‌الانبياء (فرماندهي جنگ) در هورالهويزه تصميم به اجراي عملياتي به نام «عمليات بدر» گرفت تا هدف هاي عمليات خيبر، يعني دست‌يابي به غرب رودخانه دجله و قطع جاده العماره ‌بصره محقق شود.

اين عمليات زماني طراحي شد كه وضيعت زمين و توان دفاعي عراق در غرب هورالعظيم نسبت به عمليات خيبر كاملاً تغيير كرده بود. عراق پيش‌بيني‌هاي لازم را براي جلوگيري از قطع جاده العماره ـ بصره به عمل آورده و با تهيه مواضع مستحكم بتني و انواع موانع و اختصاص 21 تيپ (پياده، مكانيز، زرهي) منطقه را به صورت دژ مستحكمي براي پدافند و حفاظت از جاده العماره ـ بصره تبديل كرده بود.[3]

نيروهاي خودي در عمليات بدر در چهار قرارگاه عمده به شرح زير سازمان‌دهي شده بودند.

  1. 12 لشكر پياده (8 لشكر سپاه و 4 لشكر ارتش) و 5 تيپ مستقل پياده (4تيپ سپاه و 1 تيپ ارتش). تعداد گردان‌هاي پياده عبارت بود از: 38 گردان پياده ارتش به استعداد 38هزار نفر و 69 گردان پياده سپاه به استعداد حدوداً 17500 نفر، جمعاً 107 گردان پياده به استعداد حدوداً 55500 نفر؛
  2. توپخانه‌هاي لشكري و 3 گروه توپخانه ارتش؛
  3. هوانيروز، نيروي هوایي و پدافند هوایي ارتش؛
  4. گروه مهندسي ارتش و مهندسي سپاه و جهاد سازندگي؛
  5. يك تيپ شناور نيروي دريایي ارتش.

عمليات بدر در تاريخ 20/12/1363 آغاز شد، نيروي تك‌ور (موج اول) با عبور از هور و تصرف بخشي از سر پل پيش‌بيني شده و عبور عناصري از رودخانه دجله، به علت كمبود وسايل ترابري آبي (شناور) امكان اعزام سريع نيروي متعاقب و ساير نيازمندي‌هاي پشتيباني، از جمله آتش توپخانه، رساندن مهمات، تخليه مجروحين و شهدا، مقدور نشد و سرانجام با پاتك سنگين نيروهاي زرهي عراق عمليات به دلايل زير با عدم الفتح مواجه شد.

  1. فقدان آگاهي كامل از آخرين وضيعت پدافند عراق در غرب هورالهويزه؛
  2. تك به قوي‌ترين نقطه دشمن از طريق محورهاي نامطمئن؛
  3. رعايت نکردن كامل اصول جنگ در طراحي عمليات؛
  4. فقدان برتري هوایي خودي و داشتن برتري هوایي دشمن؛
  5. نداشتن آمادراه (راه تداركاتي) جهت انجام آماد و پشتيباني؛
  6. برتري آتش توپخانه دشمن.

عملیات قادر (23/4/1364) (نقشه شماره17)

عملیات قادر در شمالی‌ترین منطقه مرزی ایران و عراق توسط نیروی زمینی ارتش به طور مستقل طراحی و اجرا گردید. هدف از اجرای این عملیات تصرف شهر سیدکان در شمال عراق بود. عدم شناسایی زمین و فقدان همکاری معارضین کرد عراقی، وضعيت زمين و برتري هوایي دشمن باعث شد علی‌رغم پیشروی اولیه با پاتک دشمن مواجه شده و سرانجام نیروها نتوانستند به دلايل زير مواضع اشغال‌شده را نگهداری کنند و مجبور به عقب‌نشینی شدند.

  1. عدم شناسایی کامل زمین و کمبود اطلاعات از زمین و دشمن؛
  2. اتکاء به عوامل اطلاعاتی کردهای شمال عراق؛
  3. وجود ارتفاعات صعب‌العبور در منطقه عملیات و نداشتن راه تدارکاتی؛
  4. عدم توجه كافي به اصول جنگ و عدم رعایت قواعد اساسي رزم در کوهستان؛
  5. نبود امكانات لجستيكي رزم در كوهستان.

عملیات والفجر10 (24/12/1366) (نقشه شماره18)

عملیات والفجر10 در منطقه عمومی نوسود و حلبچه با هدف تصرف سد دربنديخان و انهدام نیروهای دشمن در منطقه شمال عراق توسط سپاه پاسداران طراحي و اجرا شد. این عملیات بر اثر پاتک دشمن و بمباران شیمیایی مردم حلبچه، که منجر به کشته شدن بیش از 5000 نفر از مردم کرد عراق شد، به نتیجه مطلوب نرسید و نیروها به دو دلیل زير مجبور به ترك منطقه شدند.

  1. برتری مطلق هوایی دشمن؛
  2. به‌کارگیری جنگ‌افزار شیمیایی به طور انبوه توسط ارتش عراق.

 

منبع: پیاده نظام در دفاع مقدس، آراسته، ناصر-نیکفرد، علی، 1393، ایران سبز، تهران

 

[1] . سرهنگ ستاد زرهی سید یعقوب حسینی، نبردهای سال62 تا پایان 1364، تهران، هیئت معارف جنگ، 1389، ص 299.

[2] . همان، ص 445.

[3] . همان، ص 299.

1398/7/9 10:34:47 94 0
قسمت ارائه دهنده: مدیریت تولید محتوا
تویضیحات در موتور جستجو
عملیات خیبر در هورالعظيم در پی تاکتیک ویژه سپاه پاسداران دائر بر عبور از موانع غیرقابل عبور مطرح شد. ارتش امکانات لجستیکی موجود را متناسب با نیازهای این عملیات نمی‌دانست، ولي سرانجام با تصمیم مسئولین جنگ در عملیات شرکت کرد.
نظرات ارسالی
نظر شما






Retype the CAPTCHA code from the image
Change the CAPTCHA codeSpeak the CAPTCHA code
 


4
>
تهران انتهای اتوبان ارتش خیابان برادران شهید شاهمرادی صندق پستی: 554-19575 - کدپستی: 1676653517
02122979698
Info@maarefjang.ir
پیام کوتاه هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی
300040004620
نرم افزار اندروید هیئت معارف جنگ
در این نرم افزار در بخش معارف جنگ عملیاتهای دوران دفاع مقدس همراه با نقشه هر عملیات و به تفکیک از سال اول تا سال هشتم جنگ قابل مشاهده می باشد.
هیئت معارف جنگ را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید
کلیه حقوق قانونی این سایت متعلق به هیئت معارف جنگ شهید سپهبد علی صیاد شیرازی بوده و استفاده از مطالب آن با ذکر منبع بلامانع است.

انتشار مقالات و مطالب در این پایگاه به منزله تائید تمام و کمال آنها نبوده، بلکه مطالب منعکس کننده نظرات نویسندگان آنها می باشد.

maarefjang @ 2015